TCK 176 İnşaat veya Yıkımla İlgili Emniyet Kurallarına Uymama Suçu ve Adliye Pratiği

TCK 176 Kapsamında İnşaat ve Yıkım Faaliyetlerinde Cezai Sorumluluğun Temeli

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 176. maddesi, inşaat veya yıkım faaliyetleri sırasında emniyet kurallarına uyulmamasını "Genel Tehlike Yaratan Suçlar" başlığı altında müstakil bir suç tipi olarak düzenlemiştir. Kanun koyucu bu madde ile kamu güvenliğini, özellikle de inşaat sahası ve çevresindeki kişilerin hayat ve beden bütünlüğünü korumayı amaçlar. Suçun oluşması için bir zarar doğması şart olmayıp, emniyet kurallarına aykırılık neticesinde kişilerin hayatı veya sağlığı bakımından somut bir tehlikenin ortaya çıkması yeterlidir.

Adliye pratiğinde bu suç, genellikle iş kazalarıyla veya çevre binaların hasar görmesiyle gündeme gelse de, Yargıtay'ın yerleşik içtihatları suçun sınırlarını net bir şekilde çizmiştir. Sadece mülkiyet hakkına yönelik bir saldırı veya ekonomik zarar, TCK 176 anlamında cezai sorumluluk doğurmaz. Failin, inşaat veya yıkım faaliyetini yürüten, bu faaliyetin teknik idaresinden sorumlu olan veya emniyet tedbirlerini almakla yükümlü kılınan kişi olması gerekir.

"TCK’nın 176/1. maddesi kapsamında yıkım faaliyeti sırasında insan hayatı ve beden bütünlüğü açısından tedbir alınıp almadığı, tedbir alınmaması halinde bunun insan hayatı ve beden bütünlüğü açısından tehlike yaratıp yaratmadığı hususunda bilirkişiden rapor alınarak sonucuna göre sanıkların hukuki durumunun tayin ve takdiri gerekirken eksik araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması yasaya aykırıdır."

Kaynak: Yargıtay 8. Ceza Dairesi - Esas No: 2019/14489 - Karar No: 2020/15066

Belgeyi Gör: 8. Ceza Dairesi 2019/14489 E. , 2020/15066 K.

Suçun Maddi Unsurları ve Tipiklik Analizi

Suçun maddi unsuru, inşaat veya yıkım sırasında emniyet kurallarına uymamaktır. "Emniyet kuralları" ibaresi, sadece TCK’da yer alan hükümleri değil; İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, İmar Kanunu ve ilgili yönetmeliklerdeki teknik düzenlemeleri de kapsar. Bu kurallar, iskele kurulumundan yıkım perdesi kullanımına, iksa sistemlerinden kişisel koruyucu donanımlara kadar geniş bir yelpazeyi ifade eder.

İnşaat Faaliyetinin Kapsamı ve Sınırları

İnşaat faaliyeti, temel kazısından ince işçiliğe kadar tüm süreci kapsar. Ancak her teknik hata TCK 176 kapsamına girmez. Maddi unsurun gerçekleşmesi için ihlalin, "insan hayatı veya beden bütünlüğü bakımından bir tehlike" doğurmaya elverişli olması şarttır. Örneğin, bir binanın dış cephe tadilatı sırasında çevreye güvenlik filesi çekilmemesi veya yaya yolunun kapatılmaması tipik bir ihlaldir.

Yıkım Faaliyetlerinde Özel Emniyet Rejimi

Yıkım faaliyetleri, doğası gereği yüksek risk barındırır. Yargıtay 8. Ceza Dairesi, bitişik nizamdaki binalarda meydana gelen çatlakların veya hasarların tek başına TCK 176 suçunu oluşturmayacağına, ancak bu hasarların binada oturanlar için hayati bir tehlike arz edip etmediğinin teknik bilirkişi marifetiyle saptanması gerektiğine hükmetmektedir.

"Tehlike" Kavramının Yargıtay İçtihatları Işığında Yorumlanması

TCK 176, bir somut tehlike suçudur. Yani, emniyet kuralının ihlali ile birlikte, dış dünyada kişilerin hayatı veya sağlığı için "yakın ve gerçek" bir tehlikenin doğmuş olması gerekir. Doktrinde ve yargı kararlarında, soyut bir kural ihlalinin (örneğin ruhsatsız inşaat yapmak) tek başına bu suçu oluşturmayacağı kabul edilmektedir. Tehlikenin varlığı, olayın somut özelliklerine göre her vakada ayrı ayrı değerlendirilmelidir.

Adliye pratiğinde, mahkemelerin en sık düştüğü hata, emniyet kuralı ihlalini doğrudan mahkumiyet gerekçesi yapmalarıdır. Oysa yüksek mahkeme, tehlikenin kişiselleştirilmesini ve somutlaştırılmasını aramaktadır. Tehlike, o sırada inşaatta çalışan işçiler için olabileceği gibi, yoldan geçen yayalar veya komşu parselde yaşayanlar için de söz konusu olabilir.

"...şantiyenin hangi şirkete ait olduğu, sanığın suç tarihinde anılan şirkette yetkili veya sorumlu olup olmadığı araştırılmaksızın ve sanığın üzerine atılı suçu ne suretle işlediği karar yerinde tartışılmadan yetersiz gerekçeyle mahkumiyet hükmü kurulması yasaya aykırıdır."

Kaynak: Yargıtay 8. Ceza Dairesi - Esas No: 2014/933 - Karar No: 2014/13481

Belgeyi Gör: 8. Ceza Dairesi 2014/933 E. , 2014/13481 K.

Somut Tehlikenin İspatı ve Delillendirme

Tehlikenin varlığı kanıtlanırken olay yeri inceleme tutanakları, fotoğraflar ve tanık beyanları kritik öneme sahiptir. Ancak en belirleyici delil, teknik bilirkişi raporudur. Bilirkişinin, "alınmayan önlemin hangi teknik kurala aykırı olduğunu" ve "bu aykırılığın kimlerin hayatını, nasıl bir risk altına soktuğunu" teknik verilerle açıklaması beklenir.

Malvarlığı Zararı ile Hayati Tehlike Ayrımı

TCK 176 ile TCK 151 (Mala Zarar Verme) arasındaki sınır, tehlikenin konusuna göre belirlenir. İnşaat faaliyeti komşu binanın duvarında çatlak oluşturmuşsa bu mala zarar vermedir. Ancak bu çatlak binanın taşıyıcı sistemini bozmuş ve çökme riski yaratarak sakinlerin hayatını tehlikeye atmışsa, TCK 176 uygulama alanı bulur. Pratik uygulamada, bu iki suçun içtiması (fikri içtima) sıklıkla tartışılmaktadır.

Failin Belirlenmesi: Şantiye Şefi, Müteahhit ve İşveren Sorumluluğu

TCK 176 özgü bir suç olmamakla birlikte, emniyet kurallarını uygulama yükümlülüğü genellikle belirli profesyonellere aittir. Fail, inşaat veya yıkım işini yürüten veya yöneten kişidir. Bu kişi; müteahhit, taşeron, şantiye şefi veya iş güvenliği uzmanı olabilir. Ancak cezai sorumluluğun şahsiliği ilkesi gereği, sadece "unvan" sahibi olmak cezalandırma için yeterli değildir.

Failin belirlenmesinde, fiili kontrol ve talimat yetkisi esas alınır. Şantiyede hiç bulunmayan bir şirket ortağının, alt işverenin hatasından kaynaklanan bir emniyet ihlali nedeniyle sorumlu tutulması zordur. Öte yandan, gerekli ekipmanı sağlamayan işveren veya hatalı talimat veren şantiye şefi doğrudan fail konumundadır.

Sorumlu Kişi	Sorumluluk Kaynağı	Ceza Tipi
Müteahhit	Organizasyon ve Ekipman Sağlama Yükümlülüğü	Hapis veya Adli Para Cezası
Şantiye Şefi	Teknik Uygulama ve Denetim Görevi	Hapis veya Adli Para Cezası
Taşeron	Uygulama Esnasındaki Doğrudan İhlaller	Hapis veya Adli Para Cezası
İş Güvenliği Uzmanı	Rehberlik ve Bildirim Yükümlülüğü	Disiplin/İdari (Cezai İstisnai)

Şirket Yetkililerinin Tespiti ve İlliyet Bağı

Yargıtay, şirket yapılarında sorumluluğun kime ait olduğunun titizlikle incelenmesini emreder. Sadece imza yetkilisi olmak, sahada gerçekleşen teknik bir hatadan sorumlu tutulmak için kafi değildir. Dosya kapsamında, ilgili projenin sorumluluk matrisi, iş sözleşmeleri ve şantiye defterleri incelenerek "kusurlu eylemi gerçekleştiren veya durdurma yetkisi olup da kullanmayan" gerçek kişi tespit edilmelidir.

Editörün Notu: Teknik Sorumluluk ve Kusur Dengesi

Uygulamada, genellikle tüm sorumluluk şantiye şefine yüklenmek istense de, emniyet tedbirleri için bütçe ayırmayan veya gerekli malzemeyi tedarik etmeyen müteahhitlerin de fail olarak dosyaya dahil edilmesi hakkaniyete ve yasaya uygundur. Sorumluluk, kağıt üzerindeki yetkiden ziyade, sahadaki fiili duruma göre şekillenir.

TCK 176 ile Taksirle Yaralama ve Mala Zarar Verme Arasındaki İçtima

İnşaat faaliyetleri sırasında bir kaza meydana gelmiş ve bir kişi yaralanmışsa, TCK 176 ile TCK 89 (Taksirle Yaralama) suçları arasında bir ilişki doğar. TCK 176 bir tehlike suçu iken, Taksirle Yaralama bir zarar suçudur. Türk Ceza Hukuku ilkeleri gereği, tehlike suçunun neticesi olarak bir zarar (yaralanma veya ölüm) meydana gelmişse, fail genellikle daha ağır cezayı gerektiren zarar suçundan cezalandırılır.

Ancak, yaralanan kişi şikayetçi olmazsa veya suç şikayete bağlıysa ve şikayet süresi geçmişse durum değişir. Bu durumda, kamu düzenini ilgilendiren TCK 176 tehlike suçu üzerinden yargılamaya devam edilir. Zira genel tehlike yaratan suçlar, bireysel şikayetten bağımsız olarak kamuyu korur.

"Mağdurun soruşturma aşamasında şikayetçi olmadığını beyan etmesi nedeniyle, sanığın eylemi TCK.nun 176. maddesinde düzenlenen inşaat ve yıkım ile ilgili emniyet kurallarına uymama suçunu oluşturduğu iddiasıyla kamu davası açıldığı gözetilmeksizin şikayete bağlı olan taksirle yaralama suçundan cezalandırılmasına hükmolunması yasaya aykırıdır."

Kaynak: Yargıtay 8. Ceza Dairesi - Esas No: 2013/8209 - Karar No: 2014/550

Belgeyi Gör: 8. Ceza Dairesi 2013/8209 E. , 2014/550 K.

Fikri İçtima ve Özel Hüküm İlişkisi

Bazı durumlarda sanığın eylemi hem TCK 176’yı hem de TCK 179 (Trafik güvenliğini tehlikeye sokma) suçunu ihlal edebilir. Örneğin, yol kenarındaki bir inşaatın malzemelerinin yolu kapatması veya trafik işaretlemesi yapılmaması halinde, mahkemeler suçun niteliğini belirlerken eylemin asıl odağına bakmalıdır. Şantiye içindeki bir ihlal trafik güvenliğini de etkiliyorsa, somut olayın özelliklerine göre en ağır cezayı gerektiren maddeden uygulama yapılır.

Mağdurun Şikayetten Vazgeçmesinin Etkisi

TCK 176 suçunun takibi şikayete bağlı değildir. Bu nedenle, mağdurun veya zarar gören komşu bina sahiplerinin şikayetini geri çekmesi, kamu davasını düşürmez. Bu husus, uzlaşma kapsamında olmayan genel tehlike suçlarının tipik bir özelliğidir. Adliye pratiğinde, tarafların kendi aralarında anlaşarak zararı gidermesi, cezanın alt sınırdan tayinine veya hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına (HAGB) zemin hazırlayabilir ancak davanın reddine yol açmaz.

Adliye Pratiğinde Bilirkişi İncelemesi ve Keşif Süreçleri

İnşaat emniyet kurallarına uymama davalarında mahkemenin bizzat teknik bilgiye sahip olması beklenemez. Bu nedenle 5271 sayılı CMK hükümleri uyarınca keşif ve bilirkişi incelemesi yapılması zorunluluktur. Yargıtay, evrak üzerinden yapılan incelemeleri "eksik araştırma" olarak nitelendirmekte ve yerinde keşif yapılmasını şart koşmaktadır.

Keşif sırasında mahkeme heyeti ile birlikte bir inşaat mühendisi ve bir iş sağlığı ve güvenliği (İSG) uzmanının bulunması idealdir. Bilirkişi, sadece mevcut durumu değil, suç tarihindeki koşulları da analiz etmelidir. Eğer olay bir yıkım faaliyeti ise, yıkım planının varlığı, çevredeki binaların statik durumu ve alınan önleyici tedbirlerin teknik yeterliliği raporda yer almalıdır.

"Olay tutanağı, buna bağlı kroki ve tanık anlatımları dikkate alınarak; sanıkların yıkım faaliyeti sırasında, insan hayatı veya beden bütünlüğü açısından gerekli olan tedbirleri alıp almadıkları, meydana gelen olayda kusurlarının bulunup bulunmadığı hususlarının tespiti bakımından mahallinde iş güvenliği uzmanının görüşü de alınmak suretiyle keşif yapılarak sonucuna göre sanıkların hukuki durumlarının tayin ve takdiri gerekir."

Kaynak: Yargıtay 8. Ceza Dairesi - Esas No: 2012/10494 - Karar No: 2013/9898

Belgeyi Gör: 8. Ceza Dairesi 2012/10494 E. , 2013/9898 K.

Bilirkişi Raporunda Aranması Gereken Teknik Kriterler

Etkin bir savunma veya iddia için bilirkişi raporunun şu sorulara yanıt vermesi gerekir: 1. Hangi mevzuat hükmü (İmar Kanunu, İSG Yönetmeliği vb.) ihlal edilmiştir? 2. İhlal edilen kural, "hayat ve beden bütünlüğü" için somut bir tehlike yaratmış mıdır? 3. Failin bu tehlikeyi öngörme ve önleme imkanı var mıdır? 4. Alınmayan tedbir ile ortaya çıkan tehlike arasında illiyet bağı mevcut mudur?

Eksik İnceleme ve Bozma Nedenleri

Yargıtay 8. Ceza Dairesi, sadece fotoğraflara bakılarak veya dosyadaki idari tutanaklara dayanılarak verilen kararları bozmaktadır. Özellikle "tadilat" ile "inşaat" arasındaki farkın gözetilmemesi, failin şirketteki sorumluluk alanının netleştirilmemesi ve tehlikenin kime yönelik olduğunun tartışılamaması, adliye pratiğinde en sık karşılaşılan bozma nedenleridir.

Usul Hukuku Bakımından Görevli Mahkeme ve Yargılama Usulü

TCK 176/1 maddesi uyarınca öngörülen ceza miktarı "üç aydan bir yıla kadar hapis veya adli para cezası"dır. Bu ceza aralığı dikkate alındığında, suçun yargılaması Asliye Ceza Mahkemelerinde (eski dönemde Sulh Ceza) yapılmaktadır. Suç, şikayete bağlı olmadığı için Cumhuriyet Savcılığı tarafından resen soruşturulur.

Yargılama süreci, iddianamenin kabulüyle başlar. Genellikle iş kazası ihbarları, belediye zabıta tutanakları veya kolluk birimlerinin devriye sırasında yaptığı tespitler soruşturmanın başlangıcını oluşturur. Adliye kalemlerinde bu dosyalar "Genel Tehlike Suçu" koduyla kaydedilir.

Basit Yargılama Usulü ve Uygulanabilirliği

Ceza miktarı dikkate alındığında, CMK m. 251 uyarınca "Basit Yargılama Usulü"ne tabi bir suçtur. Mahkeme, duruşma açmaksızın dosya üzerinden karar verebilir. Ancak maddedeki "tehlikenin tespiti" teknik bir inceleme gerektirdiğinden, hakimler genellikle duruşma açarak bilirkişi incelemesine gitmeyi tercih etmektedir. Basit yargılama usulü uygulanmışsa, verilen cezada 1/4 oranında indirim yapılır.

Görevli Mahkemenin Belirlenmesinde Karmaşık Haller

Eğer inşaat emniyet kuralı ihlali sonucunda taksirle bir ölüm meydana gelmişse (TCK 85), dava Ağır Ceza Mahkemesi'nde görülür. Bu durumda TCK 176 maddesi, taksirli suçun bir unsuru veya ağırlaştırıcı sebebi olarak değerlendirilebilir. Ancak sadece tehlike söz konusuysa Asliye Ceza Mahkemesi görevlidir.

Zamanaşımı ve Hak Düşürücü Sürelerin Hesaplanması

TCK 176 suçunda dava zamanaşımı, TCK 66/1-e maddesi uyarınca 8 yıldır. Bu süre, emniyet kuralının ihlal edildiği ve tehlikenin ortaya çıktığı andan itibaren işlemeye başlar. İnşaat faaliyeti devam eden bir süreç olduğu için, zamanaşımı süresinin başlangıcı bazen tartışmalı hale gelebilir. Temel ilke, hukuka aykırı durumun sona erdiği andır.

Emniyet kuralına uymama hali süreklilik arz ediyorsa (örneğin aylarca süren bir derin kazının iksasız bırakılması), suç "mütemadi suç" niteliği kazanabilir. Bu durumda zamanaşımı, temadinin (sürekliliğin) kesildiği günden itibaren başlar.

Zamanaşımını Kesen İşlemler

Soruşturma aşamasında ifade alınması, iddianame düzenlenmesi veya mahkemece sorgu yapılması zamanaşımı süresini keser ve sürenin yeniden başlamasına neden olur. Ancak zamanaşımını kesen işlemlerle birlikte toplam süre, asli zamanaşımı süresinin yarısından fazla uzayamaz (yani toplamda 12 yıl).

Şikayet Süresi ve Hak Düşürücü Süre İlişkisi

Suç resen takip edildiği için 6 aylık şikayet süresi uygulanmaz. Ancak bu suçla birlikte "taksirle yaralama" suçunun da işlendiği iddia ediliyorsa, yaralama suçu için 6 aylık şikayet süresine dikkat edilmelidir. Şikayet yoksa, mahkeme dosyayı sadece TCK 176 yönünden incelemek zorundadır.

Suçun Manevi Unsuru: Kast ve Olası Kast Ayrımı

TCK 176 kasten işlenebilen bir suçtur. Failin emniyet kuralına uymadığını bilmesi ve bu kurala uymamanın bir tehlike yaratacağını öngörmesi gerekir. Teknik bir kuralın sehven veya bilgi eksikliğiyle ihlali, bu suçun oluşumu bakımından "kast" unsurunu tartışmaya açabilir. Ancak inşaat mühendisi, şantiye şefi gibi profesyonellerin "bilmiyordum" savunması hayatın olağan akışına aykırı kabul edilir.

Olası kast durumu, failin tehlikeyi öngörmesine rağmen "olursa olsun" mantığıyla hareket etmesi halinde gündeme gelir. Ancak Yargıtay uygulamalarında TCK 176 genellikle doğrudan kast üzerinden değerlendirilmektedir. Failin emniyet tedbirini maliyetli bularak almaması, doğrudan kastın bir göstergesi sayılabilir.

Taksirle Bu Suçun İşlenmesi Mümkün müdür?

TCK 176 maddesinin metninde taksirli hale yer verilmemiştir. Dolayısıyla emniyet kurallarına "taksirle" uymama, TCK 176 suçunu oluşturmaz. Eğer taksirli bir davranış varsa ve bir zarar doğmamışsa cezai sorumluluk doğmaz; ancak bir yaralanma veya ölüm olmuşsa TCK 85 veya 89 uygulama alanı bulur.

Hukuka Aykırılık ve Kusurluluğu Etkileyen Haller

Mücbir sebepler (aşırı doğa olayları, deprem vb.) nedeniyle emniyet tedbirlerinin yetersiz kalması durumunda failin kusurluluğu ortadan kalkabilir. Ancak profesyonel bir failin, beklenen doğa olaylarına karşı (fırtınada iskelenin sabitlenmesi gibi) önlem almamış olması kusuru ortadan kaldırmaz.

İnşaat Güvenliği ve İdari Yaptırımlarla İlişki

Cezai yargılamanın yanı sıra, inşaat emniyet kurallarına aykırılık idari yaptırımları da beraberinde getirir. Belediye ekipleri veya Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı müfettişleri tarafından yapılan denetimlerde, İmar Kanunu veya İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu uyarınca idari para cezaları veya "işi durdurma" kararları verilebilir.

Adliye pratiğinde, idari denetim raporları ceza davası için bir "karine" oluşturur ancak kesin delil değildir. Ceza mahkemesi hakimi, idari kararlarla bağlı kalmaksızın kendi bilirkişisinden rapor almak ve suçun unsurlarının oluşup oluşmadığını bağımsızca takdir etmek zorundadır.

İdari Para Cezası ile Adli Para Cezası Ayrımı

Emniyet kurallarına uymama nedeniyle belediye tarafından kesilen idari para cezası, TCK 176 kapsamında verilen adli para cezasıyla karışmamalıdır. Fail her iki yaptırımla da karşı karşıya kalabilir; bu durum "ne bis in idem" (aynı fiilden dolayı iki kez yargılanmama) ilkesine aykırılık teşkil etmez zira biri idari, diğeri cezai niteliktedir.

İdari Kurumların Davaya Katılma Hakkı

Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri veya Belediye Başkanlıkları, inşaat emniyet kurallarına uyulmaması nedeniyle açılan davalara bazen "katılan" sıfatıyla dahil olmak istemektedir. Ancak Yargıtay, bu kurumların suçtan doğrudan zarar görmemeleri nedeniyle davaya katılma ve hükmü temyiz etme haklarının bulunmadığına hükmetmektedir.

"Suçtan doğrudan zarar görmeyen Malatya Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğünün davaya katılma hakkı bulunmadığı ve mahkeme tarafından katılma kararı verilmiş olmasının da hükmü temyiz hakkı vermeyeceği cihetle, kurum vekilinin temyiz isteminin reddine karar verilmiştir."

Kaynak: Yargıtay 8. Ceza Dairesi - Esas No: 2017/25277 - Karar No: 2020/9243

Belgeyi Gör: 8. Ceza Dairesi 2017/25277 E. , 2020/9243 K.

Uygulama Notu: Müdafi ve Vekiller İçin Stratejik Adımlar

İnşaat emniyet kurallarına uymama suçlamasıyla karşı karşıya kalan bir profesyonelin savunmasında veya mağdur vekilliğinde şu hususlar adliye pratiğinde belirleyicidir:

1. Görev Tanımı Kontrolü: Sanığın o inşaattaki fiili görevi ile imzaladığı sözleşmedeki yetkileri karşılaştırılmalıdır. Şantiye defterinde sanığın uyarılarının olup olmadığı incelenmelidir.
2. Tehlikenin Somutluğu: Eğer bir zarar doğmamışsa, iddianamede belirtilen tehlikenin "varsayımsal" mı yoksa "somut" mu olduğu sorgulanmalıdır. Sadece güvenlik şeridi çekilmemesi, her zaman insan hayatı için somut tehlike oluşturmayabilir.
3. Bilirkişi Seçimi: Raporu düzenleyen kişinin sadece inşaat mühendisi değil, aynı zamanda A veya B sınıfı İSG uzmanı olması raporun sıhhati açısından talep edilmelidir.
4. Zararın Giderilmesi: Komşu bina hasarı gibi durumlarda, ceza davası sürerken zararın tazmin edilmiş olması, TCK 62 (takdiri indirim) ve HAGB için en güçlü argümandır.

Risk Analizi ve Olası Yaptırımlar

TCK 176 suçundan verilen hapis cezaları genellikle alt sınırdan (3 ay) başlar. Sanığın sabıkasız olması durumunda bu ceza adli para cezasına çevrilebilir veya HAGB kararı verilebilir. Ancak, tekerrür hali varsa veya tehlikenin boyutu çok yüksekse (örneğin okul yanındaki bir derin kazı hiçbir önlem alınmadan bırakılmışsa) mahkemenin alt sınırdan uzaklaşması ihtimal dahilindedir.

"Sanığın eyleminin olay yerinde keşif de yapılmamış olması karşısında ne şekilde insan hayatı veya beden bütünlüğü açısından tehlike oluşturduğu karar yerinde tartışılmadan yazılı şekilde hüküm kurulması yasaya aykırıdır."

Kaynak: Yargıtay 8. Ceza Dairesi - Esas No: 2016/4840 - Karar No: 2017/12833

Belgeyi Gör: 8. Ceza Dairesi 2016/4840 E. , 2017/12833 K.

Sıkça Sorulan Sorular

1. İnşaat sırasında komşu binada oluşan çatlaklar nedeniyle TCK 176’dan ceza alınır mı? Sadece çatlak oluşması "mala zarar verme" suçuna girebilir. Ancak bu çatlaklar binanın taşıyıcı sistemini etkileyerek çökme riski yaratmış ve bina sakinleri için hayati bir tehlike oluşturmuşsa TCK 176 uygulanır. Tehlikenin varlığı teknik bilirkişi raporuyla ispatlanmalıdır.

2. Şantiye şefi değilim ama inşaatın sahibiyim, cezadan sorumlu tutulur muyum? İş sahibi, teknik işleri bir profesyonele (şantiye şefi/müteahhit) devretmişse kural olarak sorumlu olmaz. Ancak emniyet tedbirleri için gerekli bütçeyi vermemişse veya teknik sorumlunun uyarılarına rağmen işin eksik yapılması talimatını vermişse fail olarak sorumlu tutulabilir.

3. İş kazası oldu, işçi şikayetinden vazgeçti. Dava düşer mi? İş kazası neticesinde "taksirle yaralama" davası şikayetten vazgeçme ile düşer. Ancak savcılık, emniyet kurallarının ihlalini "genel tehlike suçu" (TCK 176) olarak değerlendirirse, bu suç şikayete bağlı olmadığı için kamu davası devam eder.

4. TCK 176 suçu uzlaşmaya tabi midir? Hayır, TCK 176 kamu güvenliğine karşı işlenen suçlar arasında yer aldığı için uzlaşma kapsamında değildir. Tarafların maddi zararı gidermiş olması davanın açılmasını veya devamını engellemez, ancak ceza miktarında indirim nedeni olabilir.

Kaynakça

• 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu (m. 176, 178, 179)
• 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu (m. 251)
• Yargıtay 8. Ceza Dairesi, Esas No: 2019/14489, Karar No: 2020/15066
• Yargıtay 8. Ceza Dairesi, Esas No: 2014/933, Karar No: 2014/13481
• Yargıtay 8. Ceza Dairesi, Esas No: 2013/8209, Karar No: 2014/550
• Yargıtay 8. Ceza Dairesi, Esas No: 2012/10494, Karar No: 2013/9898
• Yargıtay 8. Ceza Dairesi, Esas No: 2017/25277, Karar No: 2020/9243
• Yargıtay 8. Ceza Dairesi, Esas No: 2016/4840, Karar No: 2017/12833
• Yargıtay 8. Ceza Dairesi, Esas No: 2015/3234, Karar No: 2015/20861

Yasal Uyarı: Bu makale genel bilgilendirme amaçlı olup, hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Her somut olayın özellikleri farklılık gösterebileceğinden, hukuki süreçlerin profesyonel bir hukukçu desteğiyle yürütülmesi tavsiye edilir. İçerikteki vaka analizleri ve değerlendirmeler kişisel/kurumsal verilerin gizliliği ilkesine uygun olarak anonimleştirilmiştir.

Ana Kategori Rehberi

Bu konunun genel çerçevesi için Ceza Hukuku Genel Rehberi sayfasına bakabilirsiniz.