Samsun BİM, 4. İDD , Esas No: 2025/387 , Karar No: 2025/362 , Karar Tarihi: 05.03.2025 , Bölge İdare Mahkemesi Kararı

# Samsun BİM, 4. İDD, Esas No: 2025/387, Karar No: 2025/362, Karar Tarihi: **05.03.2025**, Bölge İdare Mahkemesi Kararı İSTİNAF YOLUNA BAŞVURAN(DAVALI):RİZE VALİLİĞİ- (E- Tebl.) VEKİLİ: AV. K1 KARŞI TARAF (DAVACI):K2 VEKİLİ: AV. K3- (E- Tebl.) İSTEMİN ÖZETİ: Dava, Rize ili, Merkez Borsa İstanbul Meslek ve Teknik Anadolu Lisesi'nde öğretmen olarak görev yapan davacı tarafından, "Hizmet içinde Devlet memurunun itibar ve güven duygusunu sarsacak nitelikte davranışlarda bulunmak" disiplin suçunu işlediğinden bahisle 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/C-ı maddesi uyarınca "1/30 oranında aylıktan kesme" cezasıyla tecziyesine ilişkin Rize Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğünün **02/08/2024** tarih ve 110913904 sayılı işleminin iptali ile işlemin uygulanması nedeniyle maaşından yapılan kesintinin yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesiistemiyle açılmıştır. Rize İdare Mahkemesi'nin **25/12/2024** gün ve **E: 2024/688**, K: **2024/1019** sayılı kararıyla; **30/04/2021** tarih ve 31740 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak aynı gün yürürlüğe giren Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği'nin **30.maddesine** göre, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabii kamu personelinin, haklarında yapılan soruşturma sonucu disiplin cezası verilmesini gerektiren bir fiilin tespiti halinde disiplin soruşturması tamamlandıktan sonra disiplin amirince memur hakkında isnat edilen disiplin suçu oluşturan ve savunması istenilen eylem ya da eylemlerinin (maddi olayın) belirtilmesi suretiyle iddialar, bu iddiaların dayandığı deliller, isnat edilen fiil veya hâllerin hukuki nitelendirmesi ve kanunun hangi maddesinde sayılan fiil veya hâllerden hangisinin kapsamına girdiğinin bent ve alt bent belirtilmek suretiyle istenmesi gerektiği, ceza teklifinin disiplin kurulunca reddedilmesi üzerine ceza vermeye yetkili amirlerce, **657 sayılı Kanun** ile bu Yönetmelikte belirtilen usul ve esaslara uyulmak kaydıyla yeniden bir ceza verilebileceği düzenlemesinin yer aldığı nazara alındığında, Disiplin Kurulu'nca kademe ilerlemesi cezası teklifinin reddi üzerine disiplin amirince oluşan yeni hukuki duruma uygun olarak isnat olunan eylemin hukuki nitelendirilmesi yapılmak suretiyle davacının yeniden savunmasının alınması gerekmekte olup, uygulanması düşünülen disiplin cezasından farklı bir hukuki nitelendirmenin yer aldığı **26/06/2024** tarih ve 105018449 sayılı savunma istem yazısına istinaden davacının disiplin cezasıyla tecziye edilmesinde hukuka uyarlık bulunmadığı, öte yandan; Anayasa'nın **125. maddesinde**, idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğu kurala bağlandığından, hukuka aykırılığı saptanan işlem sebebiyle uygulanan maaş kesintisinin davacıya iade edilmesi gerektiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının maaş kesintisinin uygulandığı tarihten itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesinekarar verilmiştir. Davalı idare tarafından; disiplin kurulu ve yüksek disiplin kurulunun, memur hakkında teklif edilen cezayı reddetmesi halinde atamaya yetkili amirlerin yeniden savunma almaksızın dosya içerisinde yer alan savunma yazısına göre başkaca ceza vermeye yetkili olduğunun kabul edilmesi gerektiği, davacının eylemlerinin sübuta erdiği, tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun **45. maddesi** uyarınca mahkeme kararının istinaf yolu ile incelenerek kaldırılması ve davanın reddine karar verilmesi istenilmektedir. SAVUNMANIN ÖZETİ: Öğrenci K4'ı tehdit edecek yönde hiçbir beyanının bulunmadığı, öğrencinin avukat eşliğinde şikayetçi olduğu esnada vermiş olduğu ifadesinde de tehdide dair beyana yer verilmediği, tanık ifadelerine bakıldığında, öğrenciye karşı sadece “sen yılanı bana da göstersene” ve “böyle bir ahlaksızlığı nasıl yaparsın” dediği ve yalnızca korkutmak amaçlı çocuğun yakasından tutup bıraktığı, darp ve tehdit etmediğinin sabit olduğu ileri sürülerek davalı idarenin istinaf başvurusunun reddi gerektiği savunulmuştur. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Samsun Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesi'nce dava dosyası 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun **45. maddesi** hükümleri doğrultusunda incelenerek işin gereği görüşüldü: Dava, Rize ili, Merkez Borsa İstanbul Meslek ve Teknik Anadolu Lisesi'nde öğretmen olarak görev yapan davacı tarafından, "Hizmet içinde Devlet memurunun itibar ve güven duygusunu sarsacak nitelikte davranışlarda bulunmak" disiplin suçunu işlediğinden bahisle 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/C-ı maddesi uyarınca "1/30 oranında aylıktan kesme" cezasıyla tecziyesine ilişkin Rize Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğünün **02/08/2024** tarih ve 110913904 sayılı işleminin iptali ile işlemin uygulanması nedeniyle maaşından yapılan kesintinin yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesiistemiyle açılmıştır. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun“Disiplin Cezalarının Çeşitleri İle Ceza Uygulanacak Fiil ve Haller” başlıklı125. maddesinde;devlet memurlarına verilecek disiplin cezaları ile her bir disiplin cezasını gerektiren fiil ve haller sayılmış, aynı maddenin (C) bendinde, "Aylıktan kesme": Memurun, brüt aylığından 1/30 - 1/8 arasında kesinti yapılmasıdır." şeklinde tanımlanmış, (ı) alt bendinde, "Hizmet içinde Devlet memurunun itibar ve güven duygusunu sarsacak nitelikte davranışlarda bulunmak" fiili, aylıktan kesme cezasını gerektireceği hüküm altına alınmış, aynı Kanunun **135. maddesinde**;"Disiplin amirleri tarafından verilen uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezalarına karşı disiplin kuruluna, kademe ilerlemesinin durdurulması cezasına karşı yüksek disiplin kuruluna itiraz edilebilir. İtirazda süre, kararın ilgiliye tebliği tarihinden itibaren yedi gündür. Süresi içinde itiraz edilmeyen disiplin cezaları kesinleşir. İtiraz mercileri, itiraz dilekçesi ile karar ve eklerinin kendilerine intikalinden itibaren otuz gün içinde kararlarını vermek zorundadır.İtirazın kabulü hâlinde, disiplin amirleri kararı gözden geçirerek verilen cezayı hafifletebilir veya tamamen kaldırabilirler.Disiplin cezalarına karşı idari yargı yoluna başvurulabilir.“böyle bir ahlaksızlığı nasıl yaparsın”0(1) Memura savunma hakkı tanınmadan disiplin cezası verilemez.Savunma, soruşturma sürecinin son aşamasında disiplin amiri tarafından istenir. (2) Savunma, memur hakkındaki iddialar, bu iddiaların dayandığı deliller, isnat edilen fiil veya hâllerin hukuki nitelendirmesi ve **657 sayılı Kanun**un 125 inci maddesinde sayılan fiil veya hâllerden hangisinin kapsamına girdiği bent ve alt bent belirtilerek istenir.(3) Memur, yetkili kurulun veya disiplin amirinin yedi günden az olmamak üzere verdiği süre içinde veya belirtilen bir tarihte savunmasını yapar. (4) Savunma istemine ilişkin yazıda, süresi içinde yapılmaması hâlinde savunma hakkından vazgeçilmiş sayılacağı belirtilir. (5) Kademe ilerlemesinin durdurulması cezasına ilişkin soruşturma süreci sonunda disiplin amiri savunmayı aldıktan sonra soruşturma dosyasını disiplin kuruluna gönderir. (6) Devlet memurluğundan çıkarma cezasına ilişkin soruşturma süreci sonunda disiplin amiri savunmayı aldıktan sonra ceza verilmesi gerektiği kanaatine varırsa soruşturma dosyasını, kanaatini içeren yazı ile birlikte yüksek disiplin kuruluna gönderir. Yüksek disiplin kurulunca, memurun sözlü veya yazılı olarak son savunması, **657 sayılı Kanun**un 129 uncu maddesinde tanınmış olan haklardan yararlanmasına imkân sağlanmak suretiyle ayrıca talep edilir.“böyle bir ahlaksızlığı nasıl yaparsın”1M.K. isimli öğrenciyi duvara yaslayarak boğazını sıktığı, karnına makas dayadığı, darp ve tehdit ettiği, tehdit ve cinsel içerikli sözlerle taciz ettiği“böyle bir ahlaksızlığı nasıl yaparsın”2o yılanı keser boğazına sokarım“böyle bir ahlaksızlığı nasıl yaparsın”31 yıl kademe ilerlemesinin durdurulması“böyle bir ahlaksızlığı nasıl yaparsın”4Hizmet içinde Devlet memurunun itibar ve güven duygusunu sarsacak nitelikte davranışlarda bulunmak“böyle bir ahlaksızlığı nasıl yaparsın”51/30 oranında aylıktan kesme“böyle bir ahlaksızlığı nasıl yaparsın”6Hizmet içinde Devlet memurunun itibar ve güven duygusunu sarsacak nitelikte davranışlarda bulunmak“böyle bir ahlaksızlığı nasıl yaparsın”7İstinaf" başlıklı **45. maddesinin** birinci fıkrasında, idare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine başvurulabileceği, üçüncü fıkrasında, bölge idare mahkemesinin, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararının hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar vereceği, karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkünse gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı vereceği, dördüncü fıkrasında, bölge idare mahkemesinin, ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulmadığı takdirde istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vereceği, bu halde bölge idare mahkemesinin işin esası hakkında yeniden bir karar vereceği, altıncı fıkrasında ise, bölge idare mahkemelerinin 46. maddeye göre temyize açık olmayan kararlarının kesin olduğu hükümleri yer almaktadır. Yukarıda yer verilen hükümlerde, Bölge İdare Mahkemesinin, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar vereceği, karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı vereceği, kararı hukuka uygun bulmadığı takdirde istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vererek, işin esası hakkında yeniden bir karar vereceği, davaya görevsiz veya yetkisiz mahkeme yahut reddedilmiş veya yasaklanmış hâkim tarafından bakılmış olması hâllerinde, istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vererek dosyayı ilgili mahkemeye göndereceği düzenlenmiş olup, bu hükümlerin birlikte değerlendirilmesinden, İdare Mahkemesi tarafından, uyuşmazlığın esasına ilişkin olarak doğrudan bir değerlendirme yapılmadan hüküm verilen kararlara karşı istinaf incelemesi yapılırken Bölge İdare Mahkemesince bu tür durumlarda verilecek kararlar hakkında Kanun'da açık bir düzenleme bulunmamakla birlikte, Bölge İdare Mahkemesinin, Mahkeme kararını kaldırarak uyuşmazlık hakkında kendisinin karar verebilmesi için gerekli olan ön şartın, İdare Mahkemesince uyuşmazlığın esası hakkında bir karar verilmiş olmasına bağlı olduğunun anlaşılması gerektiği, aksi halde, ilk derece mahkemesince uyuşmazlığın esasına ilişkin hüküm kurulmayan dava konusu işlemle ilgili olarak Bölge İdare Mahkemesince, uyuşmazlığın esası incelenerek hüküm kurulması halinde Kanunun öngördüğü aşamalı yargısal denetimin gerçekleşmeyeceğinin açık olduğunun anlaşılması karşısında, aşamalı olması gereken yargısal denetimin ilk aşaması olan ilk derecede yargısal denetimin gerçekleştirilmesi için dosyanın işin esası ile ilgili değerlendirme yapılarak bir karar verilmek üzere İdare Mahkemesine gönderilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Açıklanan nedenlerle, davalı idarenin istinaf başvurusunun kabulüne, Rize İdare Mahkemesi'nin **25/12/2024** günlü, **E: 2024/688**, K: **2024/1019** sayılı kararının kaldırılmasına, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Rize İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, mahkemesince yeniden verilecek kararda yargılama giderleri hüküm altına alınacağından bu haliyle yargılama giderleri hakkında hüküm kurulmasına yer olmadığına, **2577 sayılı Kanun**un **45. maddesinin** 5. fıkrası uyarınca, **05/03/2025** tarihinde oybirliğiyle kesin olarakkarar verildi.